Hukukun üstünlüğü, bir toplumun adaletle ayakta kalmasının temel şartıdır. Ama ne yazık ki kimi zaman bu ilke, yerini körü körüne biat kültürüne ve şekilcilik üzerine kurulmuş hiyerarşilere bırakıyor. İşte o zaman hukuk, özgürleştiren bir sistem olmaktan çıkıp, insan aklına ve onuruna yönelik bir baskı aracına dönüşüyor.
Bana göre bu durum, sadece hukuka değil, insan olmanın özüne de aykırıdır. Çünkü insanı insan yapan şey; düşünebilmesi, sorgulayabilmesi ve vicdanıyla hareket edebilmesidir. Eğer bir sistem bireyden sadece itaat bekliyorsa, onun düşünme yetisini hiçe sayıyor demektir.
Şekilcilik ve Hiyerarşinin Tuzakları
Toplumların tarihi, şekilcilik ve hiyerarşinin gölgesinde örselenmiş nice örnekle doludur. Sadece “emir geldi, uygulandı” mantığına dayanan sistemler, zamanla zulmün ve adaletsizliğin meşruiyet kaynağı hâline gelmiştir. Böyle hallerde, “hukuk” aslında adaletin değil, iktidarın sopasına dönüşür.
Bir makamın ya da bir otoritenin sözü, aklın ve vicdanın önüne geçtiğinde; bireyler artık özne olmaktan çıkar, sadece birer nesneye indirgenir. İşte bu, insan onuruna en büyük saldırıdır.
Hukuku Amacı:Yasalar, insan özgürlüğünü korumak için vardır; otoriteyi kutsamak için değil.
Modern demokratik devletler, bu nedenle hukukun üstünlüğünü mutlak bir ilke hâline getirmelidir. Çünkü biliyoruz ki, hukukun olmadığı yerde insanın da gerçek anlamda özgürlüğü olmaz.
İnsan Onuru ve Aklın Değeri
Hukukun üstünlüğünü savunmak, aslında insan aklını ve onurunu savunmaktır. Biat kültürünün dayattığı körü körüne itaate karşı çıkmak, sadece bireysel bir duruş değil, aynı zamanda toplumsal bir sorumluluktur. Çünkü hukukun asıl amacı; en zayıfı en güçlüyle eşitleyip ve eşit şekilde korunabildiği bir düzen kurmak olmalıdır.
Sonuçta mesele çok açık: Ya özgür bireylerin onurunu koruyan bir hukuk düzeni kurarız ya da körü körüne itaati kutsayan bir hiyerarşinin altında insanlığı törpüleriz. Benim tercihim belli: İnsan aklını ve onurunu yücelten bir hukuk düzeni.
%20(1).png)
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder